Çin Maliye Bakanlığı, 6 Eylül'de kamu bankaları ve sigorta şirketlerinin sermaye yapısını güçlendirmeye yönelik yeni bir adım attı. Toplam 54 milyar dolarlık kaynak, sekiz kamu finans kuruluşuna yönlendirildi.
Söz konusu desteğin önemli bölümü ülkenin iki büyük bankasına aktarılırken, hamlenin temel amacı finans kuruluşlarının öncelikli sektörlere kredi sağlamaya devam edebilmesi ve bilançolarındaki sorunlu varlıklarla daha rahat mücadele edebilmesi olarak öne çıkıyor.
Çin'in bankacılık sektörünün toplam bilanço büyüklüğü yaklaşık 74 trilyon dolara ulaşmış durumda. Bu nedenle 54 milyar dolarlık sermaye takviyesinin sektörün tamamı açısından oldukça sınırlı bir etki yaratabileceği belirtiliyor.
Sermaye enjeksiyonunun duyurulmasının ardından borsada işlem gören Çinli bankaların hisselerinde de kısa süreli gerileme yaşandı. Piyasanın ilk tepkisi, açıklanan kaynağın finans sisteminin karşı karşıya olduğu sorunların tamamını gidermeye yetmeyeceğine işaret etti.
Pekin yönetiminin hamlesi, bankaların ekonominin belirli alanlarına finansman sağlamaya devam edebilmesini güvence altına almayı hedefliyor. Ekonomik büyüme üzerindeki baskıların arttığı bir dönemde bankaların sorunlu kredilerini temizleyebilmesi de önem taşıyor. Yeni sermaye, finans kuruluşlarına bu süreçte daha geniş bir hareket alanı sağlamayı amaçlıyor.
Çin ekonomisinde finans sektörünü zorlayan başlıca unsurlar arasında yerel yönetimlerin borçları, gayrimenkul piyasasındaki sorunlar ve küçük ve orta ölçekli bankaların karşı karşıya olduğu riskler bulunuyor.
Temmuz ayında açıklanan zayıf ekonomik verilerin ardından Pekin'in bu alanlara ilişkin endişelerinin arttığı belirtiliyor. Özellikle gayrimenkul sektöründe borçlanma koşullarının sıkılaştırılması, daha önce ciddi sorunların ortaya çıkmasına neden olmuştu.
Morgan Stanley analistlerinin hesaplamalarına göre 2019-2024 döneminde yaklaşık 84 trilyon yuan, yani 12,2 trilyon dolar tutarında borç yeniden yapılandırıldı veya çözüme kavuşturuldu.
Gayrimenkul sektöründeki borçların yaklaşık yüzde 60'ının çözüldüğü tahmin edilirken, yerel yönetimlerin finansman şirketlerinin yaklaşık 70 trilyon yuan borcu bulunuyor. Bankalar ise sorunlu kredilerde ani yükseliş yaşanmasını önlemek amacıyla yerel yönetimlerle bağlantılı kredileri ve büyümesi yavaşlayan kamu şirketlerinin borçlarını sıklıkla yeniliyor.
Çin'deki büyük bankalar, mali sorun yaşayan ilçe ve köy bankalarını bünyelerine alarak sektördeki birleşme sürecini de hızlandırıyor. Ülkedeki banka sayısının 2019'da yaklaşık 4 bin seviyesindeyken 2026 sonuna kadar yaklaşık 2 bin 300'e gerilemesi bekleniyor.
Bankacılık sektörünün net faiz marjı da son yıllarda belirgin biçimde daraldı. 2022'de 2,1 puan seviyesinde bulunan net faiz marjı, 2025'ten bu yana 1,4 puana geriledi. Marjlardaki düşüş, bankaların kârlılığını olumsuz etkilerken yeni kredi verme kapasitesi üzerinde de baskı oluşturuyor.
Çinli ekonomi planlamacılarının önümüzdeki dönemde bankalara yönelik daha küçük ölçekli sermaye desteklerini sürdürmesi bekleniyor. Ancak mevcut adımların, özellikle teknoloji şirketlerine yönelik kredi akışını önemli ölçüde artırmasının beklenmediği ifade ediliyor. Bu nedenle 54 milyar dolarlık son sermaye desteğinin, Çin finans sistemindeki daha geniş çaplı sorunları tek başına çözmesi zor görünüyor.