Küresel petrol piyasasında arz sıkıntısı derinleşirken, dünyanın en büyük petrol şirketlerinden Saudi Aramco'dan enerji güvenliğine ilişkin önemli bir uyarı geldi. Şirketin 5 Ekim'de yayımladığı resmî konuşma metnine göre, Londra'daki Energy Intelligence Forum'da değerlendirmelerde bulunan Saudi Aramco CEO'su Amin Nasser, petrol stoklarının kritik seviyelere gerilediğini ve piyasanın toparlanmasının uzun zaman alabileceğini söyledi.
Hürmüz Boğazı'nda yaşanan uzun süreli aksamanın enerji piyasalarını ciddi biçimde etkilediğini belirten Nasser, boğazdaki sevkiyatın tamamen normale dönmesi halinde bile mevcut tüketim karşılanırken stokların yeniden oluşturulmasının iki yıla kadar sürebileceğini ifade etti.
Nasser'in verdiği bilgilere göre, dünya enerji krizine yaklaşık 10 milyar varillik toplam petrol stokuyla girdi. Kriz boyunca küresel brüt petrol arzında yaklaşık 3 milyar varillik kayıp yaşandı.
Bu kaybın etkisi, mevcut stoklardan piyasaya sağlanan 1 milyar varilin üzerindeki petrol sayesinde kısmen hafifletildi. Ancak kullanılan kaynakların büyük bölümünün karadaki ticari stoklardan karşılanması, piyasanın arz kesintilerine karşı dayanıklılığını önemli ölçüde zayıflattı.
Aramco CEO'su, küresel ticari petrol stoklarının 6 milyar varilin altına indiğine ilişkin tahminlere dikkat çekti.
Üstelik bu stokların büyük bölümünün fiilen kullanıma uygun olmadığını belirten Nasser, acil durum rezervlerinin kısa vadeli ihtiyaçları karşılayabileceğini ancak uzun vadeli arz sorunlarına kalıcı çözüm oluşturamayacağını vurguladı.
Ham petrol arzındaki sıkışıklığın yanı sıra rafine petrol ürünlerinin fiyatlarında daha sert artışlar yaşandığını da dile getirdi.
Enerji arzındaki sıkıntıların yalnızca petrol piyasasıyla sınırlı kalmadığını belirten Nasser, deniz taşımacılığı, tedarik zincirleri ve temel ürünlerin maliyetlerinde de baskı oluştuğunu ifade etti.
Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) ağır kriz senaryosuna işaret eden Nasser, bu senaryoda gelecek yıl küresel ekonomik büyümenin yüzde 2'ye gerileyebileceğini, enflasyonun ise yüzde 6'nın üzerine çıkabileceğini aktardı.
Enerji arzındaki kesintilerin uzamasının söz konusu riskleri artıracağı uyarısında bulundu.
Dünyanın kanıtlanmış petrol rezervlerinin yaklaşık yarısının Orta Doğu'da bulunduğunu hatırlatan Nasser, bölgenin küresel enerji güvenliği açısından stratejik önemini koruyacağını söyledi.
Saudi Aramco'nun petrol ihracatı için alternatif güzergâhları değerlendirdiğini ve kısa süreli arz kesintilerinin etkisini azaltmak amacıyla yurt dışındaki depolama olanaklarını artırmayı araştırdığını belirtti.
Nasser, enerji güvenliğinin güçlendirilmesi için üretici ve tüketici ülkeler arasında işbirliğinin artırılması ve enerji altyapısına uzun vadeli yatırımlar yapılması gerektiğini vurguladı.